Leczenie bólu to prawo każdego pacjenta!

Prawo każdego pacjenta do leczenia bólu, niezależnie od jego przyczyny, wynika z Konstytucji RP. Gwarantuje ona wszystkim obywatelom prawo do ochrony życia, godności i zdrowia. Jednak, aby zapewnić całemu społeczeństwu faktycznie równy dostęp do leczenia bólu, konieczna jest m.in. zmiana w ustawie o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta – przekonuje Koalicja na Rzecz Walki z Bólem, Fundacja Wygrajmy Zdrowie oraz Fundacja Eksperci dla Zdrowia.

We współpracy z Polskim Towarzystwem Badania Bólu organizacje te określiły najpilniejsze potrzeby w zakresie leczenia bólu, towarzyszącego różnym chorobom i przedstawiły propozycje systemowych rozwiązań, które mają poprawić skuteczność opieki przeciwbólowej w Polsce. W czerwcu 2016 roku rekomendacje te zabrano w raporcie, który przedstawiono na posiedzeniu Parlamentarnego Zespołu ds. Praw Pacjentów zorganizowanym z inicjatywy przewodniczącego zespołu – posła Krzysztofa Ostrowskiego.

Najważniejsze rekomendacje to m.in.:

1. Stworzenie systemowych rozwiązań prawnych, które będą gwarantować realizację prawa pacjenta do świadczeń zdrowotnych łagodzących ból niezależnie od rodzaju i stadium choroby, wieku i miejsca udzielania świadczenia zdrowotnego. Można to uzyskać wprowadzając zmiany do ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta, której obecny zapis gwarantuje prawo do łagodzenia bólu tylko chorym w stanie terminalnym (art. 20 ust. 2 zdanie drugie: „Pacjent znajdujący się w stanie terminalnym ma prawo do świadczeń zdrowotnych zapewniających łagodzenie bólu i innych cierpień”). Po zmianach, prawo do leczenia bólu miałby zagwarantowany każdy pacjent.

2. Wprowadzenie do ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta zapisu, który na wszystkie podmioty udzielające świadczeń zdrowotnych nakładałby obowiązek oceniania dolegliwości bólowych u pacjentów, leczenia ich oraz monitorowania objawów niepożądanych zastosowanego leczenia.

3. Opracowanie standardów postępowania przeciwbólowego w placówkach medycznych. Po wdrożeniu gwarantowałyby one objęcie opieką przeciwbólową każdego pacjenta, zarówno przebywającego w szpitalu, jak i będącego pod opieką specjalistyczną, bądź podstawową opieką zdrowotną (POZ) w warunkach ambulatoryjnych.

4. Wprowadzenie do monitorowania bólu i efektów jego leczenia narzędzi, które opracowało Polskie Towarzystwo Badania Bólu. Należy uwzględnić przede wszystkim „Kartę podstawowej oceny nasilenia bólu”, która może pomóc wdrożyć skuteczne leczenie przeciwbólowe, zwłaszcza lekarzom POZ.

Lekarze i pacjenci są zgodni, że leczenie bólu powinno być integralną częścią terapii osób z różnymi schorzeniami, którym towarzyszą dolegliwości bólowe i cierpienie. Dotyczy to nie tylko pacjentów z nowotworami! Pacjenci z bólem przewlekłym nienowotworowym powinni mieć dostęp do leczenia bólu na zasadach przyjętych obecnie dla pacjentów onkologicznych i powinno być to realizowane we wszystkich ośrodkach medycznych w całym kraju.

O tym, jak duży problem stanowi w Polsce ból przewlekły różnego pochodzenia świadczą statystyki. W naszym kraju cierpi z jego powodu 27 proc. dorosłej populacji, podczas gdy europejska średnia to 19 proc. Prawidłowo dobrana terapia bólu o umiarkowanym i silnym natężeniu nie tylko przynosi ulgę pacjentowi, ale może też zminimalizować liczbę powikłań towarzyszących zespołom bólowym oraz związanych z tym hospitalizacji. Metody, które oferuje współczesna medycyna są w stanie zapewnić skuteczne leczenie bólu aż w 90 proc. przypadków.

Zgodnie z tzw. drabiną analgetyczną Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) leki przeciwbólowe dla pacjenta powinny być dobierane przede wszystkim z uwzględnieniem natężenia bólu oraz jego rodzaju i pochodzenia. Podobnie jak u pacjentów z chorobą nowotworową, u chorych cierpiących na silne bóle związane z innymi schorzeniami powinno się włączyć leczenie silnymi opioidami.

Tymczasem, w Polsce pacjenci z bólem przewlekłym nienowotworowym są głównie leczeni przez lekarzy rodzinnych, którzy najczęściej nie mają wiedzy na temat możliwości prawidłowego monitorowania i leczenia bólu. Stosują oni zbyt długo i w nadmiernych dawkach nieopioidowe leki przeciwbólowe (takie jak paracetamol, niesteroidowe leki przeciwzapalne – NLPZ), które nie są skuteczne w terapii bólu o umiarkowanym i silnym natężeniu.

W celu zwiększania dostępności analgetyków opioidowych dla pacjentów z bólem przewlekłym nienowotworowym, Polskie Towarzystwo Badania Bólu, Polskie Towarzystwo Neurologiczne i Polskie Towarzystwo Medycyny Rodzinnej opublikowały w październiku 2015 roku zasady dotyczące stosowania tych leków. Ma to również pomóc lekarzom, niezależnie od specjalizacji, dobierać skuteczną terapię przeciwbólową dla każdego chorego.

W 20 października 2016 roku w konferencji prasowej pt.: „Potrzeby i rekomendacje w leczeniu bólu”, zorganizowanej w ramach kampanii społeczno-edukacyjnej „Nie ból się! Bądź wolny od bólu!”, udział wzięli: Marek Tombarkiewicz – Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Zdrowia, Krzysztof Ostrowski – Przewodniczący Parlamentarnego Zespołu ds. Praw Pacjentów, prof. dr hab. n. med. Jan Dobrogowski – Prezes Polskiego Towarzystwa Badania Bólu, prof. nadzw. dr hab. n. med. Jarosław Drobnik – Prezes Polskiego Towarzystwa Medycyny Rodzinnej, prof. dr hab. n. prawn. Dorota Karkowska – Katedra Prawa Medycznego Uczelnia Łazarskiego w Warszawie, Wiceprezes Fundacji Eksperci dla Zdrowia, dr n. med. Jadwiga Pyszkowska – Konsultant w dziedzinie Medycyny Paliatywnej Województwa Śląskiego i Opolskiego, dr n. med. Magdalena Kocot-Kępska – Sekretarz Polskiego Towarzystwa Badania Bólu, ekspert kampanii „Nie ból się! Bądź wolny od bólu!”, dr n. med. Anna Przeklasa-Muszyńska – p.o. Kierownika specjalistycznej Poradni leczenia Bólu CM UJ w Krakowie, dr n. med. Jarosław Woroń – Klinika Intensywnej Terapii Interdyscyplinarnej CM UJ w Krakowie, Szymon Chrostowski – Prezes Fundacji Wygrajmy Zdrowie, pomysłodawca Koalicji na Rzecz Walki z Bólem „Wygrajmy z Bólem”, organizator kampanii „Nie ból się! Bądź wolny od bólu!”.

Pobierz komunikat prasowy 

Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityka Plików CookiesZamknij